Theo CDC Hoa Kỳ, viêm khớp dạng thấp, hay còn được biết đến với cái tên tiếng Anh là RA (rheumatoid arthritis) là một bệnh tự miễn, được các chuyên gia đánh giá là vô cùng khó chẩn đoán. Căn bệnh này cũng được coi là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến các bệnh về xương. Vậy, viêm khớp dạng thấp là gì? Dưới đây là 14 điều bạn cần biết về căn bệnh này.

Viêm khớp dạng thấp căn bệnh liên quan đến hệ miễn dịch

 Viêm khớp dạng thấp là gì?
Viêm khớp dạng thấp là gì?

Viêm khớp dạng thấp (RA) là kết quả của hệ thống tự miễn dịch hoạt động kém hiệu quả. 

RA có thể khiến hệ thống miễn dịch của bạn tấn công nhầm các tế bào khỏe mạnh trong cơ thể, gây ra tình trạng:

  • viêm
  • sưng
  • đau

ở các bộ phận bị ảnh hưởng của cơ thể. 

Khác với thoái hóa khớp

Không giống như thoái hóa khớp gây ra sự hao mòn của khớp, viêm khớp dạng thấp ảnh hưởng đến lớp niêm mạc của khớp, gây nên tình trạng sưng, đau và viêm. Tình trạng viêm đau kéo dài dẫn đến suy thoái xương và sự biến dạng các khớp.

Mặc dù mọi người có thể nhận thức được sự suy thoái của sức khỏe xương và khớp được hình thành nên bởi viêm khớp, nhưng điều mà phần lớn chúng ta không nhận ra là viêm khớp dạng thấp cũng có thể gây tổn thương các bộ phận khác của cơ thể, không chỉ là xương.

Khi bạn đau nhức, đó có thể là triệu chứng của bệnh viêm khớp dạng thấp

Các triệu chứng của RA bao gồm đau nhức các khớp, tê chân, tê tay. Không chỉ ảnh hưởng tới các khớp, viêm khớp dạng thấp còn gây ra các vấn đề cho mắt, tim và phổi. Một trong những biến chứng viêm khớp dạng thấp nghiêm trọng nhất là xương mất đi chức năng của nó. Nó khiến cho việc di chuyển của bạn gặp khó khăn, các cơ quan nội tạng cũng gặp những hậu quả nghiêm trọng.

Triệu chứng của bệnh viêm khớp dạng thấp: đau nhức
Triệu chứng của bệnh viêm khớp dạng thấp: đau nhức

hậu quả của viêm khớp dạng thấp ảnh hưởng lớn tới đời sống của người bệnh, nhưng RA lại khó có thể chẩn đoán, bởi vì những triệu chứng của nó rất khó xác định.  Các triệu chứng có thể bùng phát, rồi lại giảm dần và biến mất. Hơn thế nữa, chúng còn có những đặc điểm tương tự như các triệu chứng của các bệnh khác. Do đó, người bệnh có thể chủ quan với các biểu hiện của nó và khi đã phát hiện ra thì bệnh đã ở giai đoạn nặng. 

Viêm khớp dạng thấp không chỉ là căn bệnh của người có tuổi

Độ tuổi mắc bệnh nằm trong khoảng trung bình từ 30 đến 50 tuổi. 

Viêm khớp dạng thấp thường được nhận định là bệnh của người già. Ý kiến này đúng khi nói đến bệnh viêm khớp xương mãn tính. Nhưng đối với RA mà nói, căn bệnh này có thể tấn công cả những người ở độ tuổi trẻ hơn nhiều. Người trẻ tuổi, hay thậm chí là cả trẻ em, đều có thể bị RA.

Viêm khớp dạng thấp vị thành niên, có cái tên khoa học là Juvenile Rheumatoid Arthritis, được viết tắt là JRA, là loại RA phổ biến nhất ở trẻ em. Trẻ em từ 16 tuổi trở xuống đều có thể có nguy cơ bị mắc căn bệnh này. Các triệu chứng của JRA cũng giống như RA ở người lớn, phải kể đến như sưng, viêm và đau nhức ở các khớp. Ở người lớn, các dấu hiệu của RA thường biểu hiện rõ nhất trong độ tuổi từ 30 đến 60.

Độ tuổi mắc bệnh viêm khớp dạng thấp

Đừng bao giờ nghĩ là bạn còn quá trẻ để bị viêm khớp dạng thấp. Khung cơ thể bạn yếu, đồng nghĩa với việc tấm màn bảo vệ cho các cơ quan nội tạng bên trong có nguy cơ bị nguy hiểm. Bạn nên quan tâm đến xương khớp của mình dù bạn ở bất kỳ độ tuổi nào.

Hãy luôn ghi nhớ thoái hóa khớp xảy ra khi chúng ta già đi, do sự hao mòn của các khớp theo thời gian. Còn viêm khớp dạng thấp có thể xảy ra ngay cả khi bạn đang ở độ tuổi bẻ gãy sừng trâu. Đó là lý do mà những thực phẩm chức năng, bảo vệ sức khỏe có nguồn gốc từ thiên nhiên, chứa các thành phần thảo dược, lành tính luôn được nhiều người quan tâm khi nhắc đến sức khỏe khớp và xương. Xương khớp có vững chắc thì cuộc sống mới luôn đầy năng lượng. Một cơ thể khỏe mạnh thì cần được chăm sóc phù hợp ở mỗi thời điểm.

Vậy có thuốc điều trị viêm khớp dạng thấp không?

Để ngăn chặn sự phá hủy khớp, các chuyên gia y tế thường dùng các loại thuốc điều trị viêm khớp dạng thấp có tác dụng mạnh

thuốc điều trị viêm khớp dạng thấp

Một số thuốc gây ức chế hệ thống miễn dịch và một số khác có tác dụng làm giảm đau. Dùng thuốc cũng là phương pháp điều trị viêm khớp dạng thấp phổ biến nhất. Chúng có thể có tác dụng phụ… nhưng cũng ngăn ngừa tổn thương khớp.

Phát hiện ra bệnh sớm và tích cực điều trị là phác đồ điều trị viêm khớp dạng thấp tốt nhất đối với căn bệnh này. Đặc biệt, nếu bệnh nhân được điều trị RA trong vòng vài tháng đầu sau khi khởi phát, các tổn thương khớp có thể được ngăn ngừa. Mục tiêu của điều trị là làm cho bệnh RA thuyên giảm bằng cách ngăn tình trạng khớp bị viêm. Các bác sĩ sẽ sử dụng các loại thuốc disease-modifying antirheumatic drug, tức là các loại thuốc chống thấp khớp tác dụng chậm để ngăn chặn sự tiến triển của RA. Họ theo dõi tiến trình phát triển của bệnh và điều chỉnh thuốc nếu cần.

Tỷ lệ phụ nữ mắc viêm khớp dạng thấp nhiều hơn gấp 3 lần nam giới

Viêm khớp dạng thấp có xu hướng ảnh hưởng đến phụ nữ ở độ tuổi trẻ hơn so với nam giới. Lý do cho xu hướng này vẫn chưa hoàn toàn rõ ràng. Phần lớn các nhà nghiên cứu cho rằng nguyên nhân có thể là do di truyền, sự dao động của hormone, sự khác biệt trong hệ thống miễn dịch và các yếu tố môi trường, ví dụ như sự căng thẳng. 

Ở độ tuổi từ 20 đến 60, phụ nữ có nguy cơ mắc RA. Đàn ông thường mắc bệnh viêm khớp dạng thấp ở độ tuổi trễ hơn. Phụ nữ có nguy cơ được chẩn đoán mắc RA cao hơn nam giới khoảng ba lần.

Phụ nữ có nguy cơ mắc viêm khớp dạng thấp cao hơn nam giới
Phụ nữ có nguy cơ được chẩn đoán mắc viêm khớp dạng thấp cao hơn nam giới

Viêm khớp dạng thấp có thể bùng phát xuất hiện khắp cơ thể bạn

Nhiều người không biết rằng viêm khớp dạng thấp không chỉ là đau khớp. Khi RA tấn công nhầm vào các khớp khỏe mạnh, nó còn gây ra tình trạng viêm lan rộng khắp cơ thể. Sự ảnh hưởng bùng phát khắp cơ thể của bạn, từ làn da, mắt, đến các bộ phận bài tiết như thận hay tới cả một trong những bộ phận quan trọng nhất của hệ tuần hoàn như tim cũng bị rối loạn. 

Không những thế, đau đớn và khó chịu do RA bùng phát còn ảnh hưởng đến giấc ngủ của người bệnh. Chất lượng giấc ngủ kém, mất ngủ, khiến cơ thể họ mệt mỏi vì thiếu năng lượng. Trong một số trường hợp, bùng phát RA cũng có thể gây ra các triệu chứng giống như cúm, dẫn đến sốt, cơ thể toát mồ hôi. Ngoài ra, người bệnh còn có thể mất cảm giác với đồ ăn. 

sự bùng phát của bệnh viêm khớp dạng thấp

Viêm khớp dạng thấp có thể ảnh hưởng đến sức khỏe xương của bạn

Khi mắc viêm khớp dạng thấp ở giai đoạn đầu, tình trạng viêm gây ra đau dữ dội, sưng tấy. Tình trạng này kéo dài có thể dẫn đến phá hủy sụn. Tuy nhiên, sụn không phải là mô duy nhất bị ảnh hưởng.

Khám xét nghiệm xương khớp

Tác động của viêm và các loại thuốc được sử dụng để kiểm soát tình trạng viêm cũng có thể phá hủy xương, dẫn đến tình trạng loãng xương. Khi mật độ xương giảm, nguy cơ gãy xương có thể xảy ra.

Ngay cả khi tình trạng viêm khớp dạng thấp của bạn được kiểm soát, nó vẫn có thể dẫn đến thoái hóa khớp thứ phát ở các khớp chịu trọng lượng như đầu gối, mắt cá chân và hông. Phụ nữ sẽ có nguy cơ gặp các rủi ro về xương lớn hơn vì bệnh viêm khớp dạng thấp.

Trái tim cần được bảo vệ khi mắc viêm khớp dạng thấp

Viêm khớp dạng thấp có nguy hiểm không? Câu trả lời là có.

Viêm khớp dạng thấp làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim, đây là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong cho những người bị RA. Do đó, người bệnh cần ăn một chế độ ăn giàu dinh dưỡng, ít chất béo và thêm các bài tập luyện tim mạch vào thói quen rèn luyện sức khỏe hàng ngày để tránh mắc huyết áp và cholesterol cao.

Chế độ ăn kiêng có thể làm giảm cơn đau

Một chế độ ăn kiêng tốt sẽ giúp chống viêm tốt. Vậy viêm khớp dạng thấp nên ăn gì?

Viêm khớp dạng thấp nên ăn gì?

Người bị bệnh viêm khớp dạng thấp nên ăn nhiều các thực phẩm giàu omega-3, chống oxy hóa và chất xơ. Chế độ ăn kiêng sẽ giúp giảm các triệu chứng gây ảnh hưởng đến sinh hoạt hàng ngày của người bệnh. 

viêm khớp dạng thấp nên ăn gì

Nguồn cung cấp omega-3 tốt nhất từ động vật là từ cá, như cá thu và cá hồi. Các loại hạt như hạnh nhân và quả óc chó cũng là nguồn cung cấp omega 3 từ thực vật tốt. Thực phẩm giàu chất chống oxy hóa có thể kể đến như dâu tây, sô cô la đen, rau bi na. Các tên khác của rau bi na mà bạn có thể cảm thấy quen thuộc hơn là rau chân vịt hay rau cải bó xôi.

Chất xơ cũng rất quan trọng đối với bệnh nhân mắc RA. Chất xơ đã được chứng minh là có tác dụng làm giảm các phản ứng viêm. Ngũ cốc nguyên hạt, rau xanh và trái cây cũng là nguồn cung cấp chất xơ lành mạnh, dễ kiếm và dễ chế biến. 

Bên cạnh một chế độ ăn khoa học, tuân theo sự chỉ dẫn từ các chuyên gia y tế, thì người mắc bệnh viêm khớp dạng thấp cũng cần kiêng ăn một số thực phẩm khiến tình trạng thương tổn và viêm khớp trở nên nghiêm trọng hơn.

Viêm khớp dạng thấp kiêng ăn gì?

Bệnh nhân viêm khớp dạng thấp nên tránh các loại thực phẩm gây kích thích, ví dụ như rượu bia, đồ uống có cồn. Những thực phẩm chế biến sẵn có chứa carbohydrate xấu, chất béo bão hòa hoặc chất béo chuyển hóa cũng cần tuyệt đối hạn chế sử dụng.

Viêm khớp dạng thấp là căn bệnh khó chẩn đoán

Viêm khớp dạng thấp khó chẩn đoán vì các dấu hiệu và triệu chứng ban đầu tương tự như các bệnh khác. 

Nếu bạn bị RA, bạn có thể vẫn trông rất khỏe mạnh mặc dù khớp của bạn cứng, đau, mệt mỏi. Hơn thế nữa, nó còn có một loạt các triệu chứng khác mà chúng ta không thể nhìn thấy từ bên ngoài.

Thông thường, nó không xuất hiện trong các xét nghiệm hoặc kiểm tra máu nói chung.

Khám và chẩn đoán viêm khớp dạng thấp

Người bệnh cần phải hiểu rõ về các triệu chứng của cơ thể trước khi bác sĩ chỉ định các xét nghiệm cụ thể. Các xét nghiệm có thể giúp phát hiện sự hiện diện của yếu tố gây ra bệnh thấp khớp như định lượng kháng thể, kháng thể kháng CCP cyclic citrullinated peptide. Đây là những kiểm tra quan trọng thường được sử dụng để xác định và chẩn đoán RA. Bác sĩ cũng có thể đề nghị chụp x quang viêm khớp dạng thấp để theo dõi sự tiến triển của bệnh viêm khớp dạng thấp ở các khớp. Nếu cần, bệnh nhân cũng được yêu cầu chụp MRI và siêu âm để bác sĩ đánh giá mức độ nghiêm trọng của tình trạng bệnh.

Duy trì vận động có thể giúp bạn kiểm soát bệnh viêm khớp dạng thấp

Khoa học đã chứng minh, tập thể dục có thể làm tâm trạng của bạn trở nên tích cực hơn. Ngoài ra, nó cũng hỗ trợ cải thiện sức khỏe tổng thể và giúp các cơ quan vận hành theo đúng chức năng của chúng.

cách tập luyện khi bị viêm khớp dạng thấp

Các hoạt động như đi bộ nhanh hoặc bơi lội hay căng cơ nhẹ nhàng cũng góp phần làm giảm đau đớn cho bệnh nhân bị RA. Hơn thế nữa, nó còn giúp bảo vệ sức khỏe của xương. Một kế hoạch vận động khoa học cũng giúp duy trì khả năng vận động của khớp, tăng sức mạnh cơ bắp, từ đó có thể giảm đau, cải thiện tâm trạng và giữ cho cân nặng của bạn ở mức ổn định. 

Tuy nhiên, trong thời gian bệnh bùng phát, khi tình trạng viêm nghiêm trọng, đau đớn khó chịu thì tốt nhất bạn nên cho khớp của mình nghỉ ngơi. Khi tình trạng viêm thuyên giảm, bạn có thể tập thể dục. Nhưng trước khi thực hiện bất kỳ hoạt động nào, hãy nói chuyện với bác sĩ của bạn và lên kế hoạch tập thể dục phù hợp cho tình trạng của bạn.

Viêm khớp dạng thấp có chữa khỏi được không?

Sự ảnh hưởng của viêm khớp dạng thấp tới mỗi người là khác nhau. Đối với một số người, các triệu chứng xảy ra chậm trong vài năm, đối với những người khác, nó có thể đến nhanh hơn.

Mặc dù không có cách chữa khỏi nhưng điều trị sớm và tích cực sẽ giúp ngăn ngừa tàn tật và tăng cơ hội thuyên giảm, dịu bớt đau đớn đối với người bệnh. Các bác sĩ sẽ thực hiện “điều trị theo mục tiêu” để kiểm soát tình trạng viêm và các triệu chứng khác. Mục đích của phác đồ là để “kiểm soát chặt chẽ” tình trạng RA của bệnh nhân và giữ cho mức độ hoạt động của bệnh ở mức thấp nhất có thể.

Bài thuốc chữa viêm khớp dạng thấp?

Người bệnh bị viêm khớp dạng thấp nên làm gì? Có tồn tại bài thuốc chữa viêm khớp dạng thấp hay không?

viêm khớp dạng thấp nên làm gì

Nói chuyện với bác sĩ của bạn

Chìa khóa để sống chung hòa bình với bệnh viêm khớp dạng thấp là bạn cần thường xuyên nói chuyện với bác sĩ về các vấn đề bạn gặp phải. Cởi mở, chia sẻ và tuân theo những lời khuyên của họ. Bên cạnh đó, bạn cũng cần theo dõi các tác dụng phụ của thuốc, mức độ đau và các yếu tố gây bùng phát. Nhiều loại thuốc điều trị RA yêu cầu theo dõi bằng xét nghiệm máu, do đó đừng bỏ lỡ những cuộc tái khám định kỳ với bác sĩ.

Chủ động và tích cực

Bạn nên chủ động trong quá trình điều trị viêm khớp dạng thấp. Trong phạm vi của mình, bạn hãy tìm hiểu tất cả những gì bạn có thể nghiên cứu được về căn bệnh này và hãy luôn nhìn về phía trước. Theo thống kê của tổ chức y tế thế giới WHO, vào năm 2021 có khoảng 14 triệu người trên thế giới bị viêm khớp dạng thấp. Bởi vậy, bạn không chỉ chiến đấu một mình. Hãy luôn tích cực, tích cực và tràn đầy tích cực bạn nhé!

Tham khảo:

[1] Everything You Want to Know About Rheumatoid Arthritis

[2] Rheumatoid Arthritis: Causes, Symptoms, Treatments and More

[3] Rheumatoid Arthritis (RA)`

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *